کد مطلب: ۸۲۷
تعداد بازدید: ۸۶۵
تاریخ انتشار: ۲۸ شهريور ۱۳۹۵ - ۰۹:۰۰
شکوفه های سور قرآن/۹۷
از رسول اکرم(ص) مروی است: هر کس سوره‌ی قدر را تلاوت کند همانند کسی است که ماه رمضان را روزه گرفته و شب قدر را احیا داشته است و ثواب آن کس را خواهد داشت که در راه خدا جهاد کرده باشد.

فضائل و خواص سوره قدر

تعداد: آیات 5 ـ کلمات 30 ـ حروف 114

سور‌ه‌ی مکّی

(بعد از سوره‌ی «عَبَس» نازل شده است)

نامگذاری

این سوره‌ی بسیار مبارک و با فضیلت، از شب ارزش‌آفرینی و اندازه‌گیری و مقدّرات (در ماه رمضان) و نیز فرود آمدن فرشتگان از آسمان و نازل گشتن قرآن در آن شب بر قلب پیامبر اکرم‌(ص) سخن به‌ میان آمده و به ‌همین مناسبت به ‌نام «قدر» موسوم گردیده است، و شبی که از هزار ماه برتر است. و در روایات شیعه آمده است که این هزار ماه به مدّت حکومت ظالمانه‌ی بنی‌امیّه تفسیر شده که هزار ماه طول کشیده است.[1]

این سوره به‌ نام «إنّا أنزَلناهُ» نیز گفته می‌شود که سوره‌ی مبارکه بدین جمله آغاز می‌شود.

فضائل و خواص

از رسول اکرم(ص) مروی است: هر کس سوره‌ی قدر را تلاوت کند همانند کسی است که ماه رمضان را روزه گرفته و شب قدر را احیا داشته است[2] و ثواب آن کس را خواهد داشت که در راه خدا جهاد کرده باشد.[3]

و نیز کسی که آن را تلاوت نماید در روز قیامت، بهترین رفیق و همدم او خواهد بود.[4]

و امام باقر و امام صادق(ع) در حدیثی می‌فرمایند: این سوره‌ی مبارکه در بیت‌المعمور در گنجینه‌های رحمت الهی است و هر روز هزار ملک گرداگرد آن طواف می‌کنند و آن را تعظیم و بزرگداشت می‌نمایند.[5]

و در خواص آن، حضرت امام صادق(ع) می‌فرماید: این سوره گنج مردمان تنگدست و مستمندان است[6] و چنانچه ‌کسی ‌تنگدست باشد و بر خواندن این سوره‌ی مبارکه مداومت نماید روزی او از جائی می‌رسد که انتظار آن را نداشته باشد.[7]

همچنین حضرتش در روایتی می‌فرماید: کسی که سوره‌ی قدر را در نماز واجب خود بخواند به‌ او خطاب می‌شود: ای بنده‌ی خدا، عمل را از سَر گیر، گناهان گذشته‌ات آمرزیده شد.[8]

و حضرت امام باقر(ع) در این باره می‌فرماید: هر کس سوره‌ی قدر را بلند و آشکارا بخواند مانند کسی است که در راه خدا شمشیر کشیده و جهاد می‌کند و هر کس آن را آهسته بخواند همانند کسی است که در راه خدا به‌ خون خود آغشته شده است و کسی که آن را ده مرتبه بخواند هزار گناه او آمرزیده می‌گردد.[9]

و اگر کسی در وقت دخول در منزل و خروج از آن، این سوره‌ی مبارکه را قرائت کند شیطان از او دور می‌گردد و هر کس آن را حفظ کند به ‌منزله حفظ همه‌ی علوم است.[10]

و نیز از خواص آن، چنانچه صاحب غم و دردی و یا مسافر و یا زندانی این سوره‌ی مبارکه را تلاوت کند به ‌مقصود خود می‌رسد و غم او برطرف می‌گردد.[11] و اگر کسی آن را در ظرف پاکی (با زعفران یا غیره) بنویسد و آب شسته‌ی آن را بیاشامد، خداوند یقین قلب و حکمت نصیب او می‌گرداند و هرگز منافق نگردد.[12]

و جهت ازدیادِ محصول اگر آن را بر زراعت بخوانند برکت‌دار می‌شود و کسی که در هر شب جمعه صد مرتبه آن را بخواند برای همیشه از نفاق به ‌دور خواهد بود.[13]

و چنانچه کسی بخواهد به‌ حج خانه‌ی خدا مشرّف شود لباس نوینی به ‌تن کند و بر ظرف آبی سی و پنج مرتبه این سوره‌ی مبارکه را بخواند سپس آن آب را برلباس خود بیفشاند، آنگاه چهار رکعت نماز به‌ دو سلام بخواند، به‌ حمد و هر سوره که بخواهد و بعد از آن از خدا درخواست حج نماید خداوند حاجت وی را اجابت می‌فرماید ان‌شاءالله.[14]

و نیز امام صادق(ع) می‌فرماید: هر کس این سوره‌ی مبارکه را بعد از نماز عشا، پانزده مرتبه بخواند تا شب دیگر در امان خدا می‌باشد و اگر آن را در شب هفت مرتبه بخواند تا سپیده‌دم فردا مصون و محفوظ خواهد بود.[15]

و حضرت امام جواد(ع) می‌فرماید: کسی که مدیون و قرض‌دار باشد جهت ادایِ دِین خود زیاد استغفار کند و زبان خود را همواره با خواندن سوره‌ی «اِنّااَنزلناه» مرطوب نماید.[16]

و نیز در خبر است: هر کس بر ظرف آبی سی و پنج مرتبه سوره‌ی قدر را بخواند بعد آن را روی لباس خود بیفشاند تا زمانی که آن لباس کهنه و مندرس گردد، او در وسعت روزی و فراخی معیشت خواهد بود.[17]

همچنین از رسول خدا(ص) مروی است: کسی که این سوره را قرائت کند در نزد مردم، محبوب می‌گردد و کسی که آن را در نماز بخواند نماز او مقرون به ‌اجابت و مضاعف شده بالا می‌رود، و کسی که آن را بخواند و پس از آن دعا کند دعایش اجابت شده و تا لوح محفوظ بالا می‌رود، و کسی که از حاکمی خوف داشته باشد و این سوره‌ی مبارکه را در حالی که به‌ چهره‌ی او نظاره می‌کند قرائت نماید بر او غالب می‌آید، و نیز هر کس در دعاوی این سوره را تلاوت کند بر خصم و حریف خود فائق خواهد آمد و کسی که آن را بین خود و خدای خود شفیع قرار دهد خداوند شفاعتش را قبول و حوائج وی را برآورده می‌نماید.[18]

و حضرت صادق(ع) در مضمون حدیثی می‌فرماید: قاری این سوره‌ی مبارکه هنوز آن را به پایان نرسانده، برای او برائت و آزادی از جهنّم نوشته می‌شود.[19]

و حضرت امام باقر(ع) در حدیثی می‌فرماید: هر کس این سوره را بعد از طلوع فجر هفت مرتبه بخواند هفتاد صف از فرشتگان بر او هفتاد درود و هفتاد رحمت می‌فرستند.[20]

و از حضرت امیر(ع) در مضمون حدیثی مفصّل آمده است که هر چیزی ثمره دارد و ثمره‌ی قرآن «إنّاأنزلناه» است و هر چیزی گنجینه دارد و گنجینه قرآن «إنّاأنزلناه» و هر چیزی امداگر و مُعینی دارد و معین‌الضعفا «إنّاأنزلناه» و هر چیزی چاره‌جو و راه‌گشایی دارد و راه‌گشای تنگناها و سختی‌ها «إنّاأنزلناه» و هر چیزی جای امن و پناهگاهی دارد و پناهگاه مؤمنان «إنّاأنزلناه» و هر چیزی سَرور و زینتی دارد و سَرور و زینت قرآن «إنّاأنزلناه» و هر چیزی بشارت و مژدگانی دارد و مژدگانیِ جهان آفرینش «إنّاأنزلناه» می‌باشد. ... الی آخر حدیث.[21]

و نیز می‌فرماید که سوره‌ی «إنّاأنزلناه» چه رفیق و همدم خوبی است. انسان به ‌وسیله‌ی آن قرض خود را ادا می‌کند و دین و آیین خویش را گرامی و بزرگ می‌دارد و عمرش را طولانی و حالش را نیکو می‌گرداند و کسی که بیشتر وِرد سخن خود را این سوره‌ی مبارکه قرار دهد خدا را صدّیق و شهید ملاقات خواهد نمود.[22]

و در روایتی امام باقر(ع) می‌فرماید: هر کس در یک شب این سوره‌ی مبارکه را صد بار بخواند پیش از بامداد بهشت را رؤیت خواهد نمود.[23]

همچنین حضرت امیر(ع) در مضمون حدیثی می‌فرماید: گرامی‌ترین افراد در نزد خدا بعد از انبیا و اوصیا(ع) کسانی هستند که منزلت سوره‌ی «إنّاأنزلناه» را مراعات کرده باشند و بر تلاوت آن مداومت نمایند.[24]

و کسی که این سوره‌ی مبارکه را بخواند همین که آن را به‌ اتمام رسانید فرشتگان تا هفت روز بر او درود می‌فرستند.[25]

و حضرت امام موسی کاظم(ع) در مضمون حدیثی می‌فرماید: کسی که بعد از نماز عصر جمعه صد مرتبه سوره‌ی «إنّاأنزلناه» را قرائت کند خداوند دو هزار نسیم رحمت خویش را نصیب وی‌ می‌فرماید.[26]

همچنین به ‌سند معتبر از حضرتش مروی است: هر کس بعد از نماز عصر ده مرتبه سوره‌ی «إنّاأنزلناه» را بخواند همانند اعمال تمامی خلایق به ‌او ثواب کرامت فرمایند.[27]

مرحوم حاج شیخ عبّاس قمی در ترجمه‌ی جمال‌الاسبوع که در حاشیه‌ی آن چاپ شده در ذیل این خبر می‌افزاید: خواندن ده مرتبه سوره‌ی «إنّاأنزلناه» را در عصرهای همه‌ی روزها و خصوص عصر جمعه نیز وارد است و فضیلت بسیار دارد پس اگر وقت خواندن صد مرتبه را ندارد یا شغل مهمی دارد لااقل خواندن ده مرتبه را ترک نکند و البته این ده مرتبه سوره‌ی قدر را در عصر هیچ روزی ترک مکن و آن را قدر بدان.[28]

و از امام صادق(ع) مروی است: آن نوری که در روز قیامت در پیشاپیش مؤمنان است «یسعی نُورُهُمُ بَینَ اَیدِیهم» نور «إنّاأنزلناه» می‌باشد.[29]

و امام هشتم(ع) می‌فرماید: هر کس قبر مؤمنی را زیارت کند و در نزد او سوره‌ی «إنّاأنزلناه» را هفت مرتبه بخواند خداوند او و آن مرده (هردو) را می‌آمرزد.[30]

و در حدیث دیگری آمده است: هر کس سوره‌ی «إنّاأنزلناه» را هفت مرتبه در نزد قبر مؤمنی بخواند حق‌تعالی ملَکی را به ‌سوی قبر او می‌فرستد که خدا را نزد قبر او عبادت کند و خداوند ثواب این عمل مَلک را برای آن میّت می‌نویسد و زمانی که از قبرش مبعوث می‌شود هرگونه هولی از اهوال قیامت را به وسیله‌ی آن فرشته از او دفع می‌گرداند تا وی را داخل بهشت نماید، و نیز به‌ جز هفت مرتبه «إنّاأنزلناه» هر یک از سوره‌‌های «حمد» و دو سوره‌ی «قُل أعُوذ» و «قُلهُوَ اللّهُ اَحد» و «آیۀ‌الکُرسی» را سه مرتبه قرائت نماید.[31]

و در «ختوم» آورده است به‌ جهت توسعه‌ی روزی هر روز بعد از نماز صبح ده مرتبه این سوره‌ی مبارکه را بخواند آنگاه قدرت خدا را مشاهده نماید، این از مجرّبات است.[32]

و در روایتی امام ششم(ع) می‌فرماید: جهت زیادی قوّت چشم این سوره را بیست و یک بار تلاوت نمایند.[33]

و از امام هفتم(ع) مروی است: هر مؤمنی که در وضویش آن را بخواند از گناهان بیرون می‌رود همانند روزی که از مادر متولّد شده است.[34]

و کسی که آن را در شب هفت مرتبه بخواند خدای تعالی وی را عافیت دهد و به ‌آسانی از صراط بگذرد و چنانچه بعد از نماز فریضه آن را یازده مرتبه بخواند حق‌تعالی هفتاد هزار رحمت به‌ وی ارزانی کند و پدر و مادر و نزدیکان و همسایگان وی را بیامرزد.[35]

همچنین اگر کسی آن را در شب جمعه بسیار تلاوت نماید خداوند به تعداد هر چیزی که آفریده است به‌ او ثواب و حسنه می‌دهد.[36]

و ابن فهد از ذواب معصومین(ع) روایت کرده است: اگر کسی این سوره‌ی مبارکه را بر مال و ذخیره‌ی خود بخواند ایمن و محفوظ خواهد بود.[37]

و حضرت امام صادق(ع) در روایتی می‌فرماید: هر کس هنگام سوار شدن بر مَرکب (وسیله‌ی نقلیه) سوره‌ی مبارکه‌ی «إنّاأنزلناه» را بخواند آمرزیده و سالم از آن پیاده خواهد شد.[38]

و از رسول اکرم(ص) مروی است: خواندن این سوره‌ی مبارکه در نماز باعث رفعت آن به‌علّیین و قبولی آن شده و پاداش آن چندین برابر خواهد بود.[39]

و حضرت امیر مؤمنان(ع) هر گاه یکی از شیعیان خود را می‌دیدند می‌فرمودند: رحمت خدا بر کسی که بخواند سوره‌ی «إنّاأَنزلناه» را.[40]

و حضرت امام کاظم(ع) در روایتی می‌فرماید: تعجّب می‌کنم از کسی که در نماز سوره‌ی «إنّاأنزلناه» را نمی‌خواند، چگونه نماز او قبول می‌شود.[41]

و در یک خبر آمده است شخصی از حضرت امام جواد(ع) درخواست کرد: به‌ من چیزی (ذکری) تعلیم فرما که هرگاه آن را بگویم در دنیا و آخرت همدم و در کنار شما باشم. حضرت فرمودند: سوره‌ی «إنّاأنزلناه» را زیاد بخوان و لب‌های خود را همواره با ذکر استغفار مرطوب نما.[42]

و در روایتی امام ششم(ع) می‌فرماید: هر کس در وقت سحری و افطار سوره‌ی «قدر» را بخواند مانند کسی است که در فاصله‌ی این دو وقت در راه خدا در خون خود غلطیده باشد.[43]

و در حرزالامان آورده است: جهت رهائی از حسد و دروغ و ثبوت زبان بر دوام صدق و صواب، سوره‌ی مبارکه‌ی «إنّاأنزلناه» را بسیار تلاوت نمایند.

پی‌نوشت‌ها

[1]. تفسیر المیزان ج 20 ص 774.

[2]. مجمع‌البیان.

[3]. تفسیر اطیب‌البیان.

[4]. تفسیر برهان.

[5]. منهاج ص 441.

[6]. مصباح ص 460.

[7]. خواص‌الآیات ص 159.

[8]. ثواب‌الاعمال ص 279.

[9]. تفسیر نورالثقلین.

[10]. منهاج ص 441.

[11]. مصباح ص 460.

[12]. مصباح ص 460.

[13]. مصباح ص 460.

[14]. مصباح ص 460.

[15]. تفسیر برهان.

[16]. بحار ج 92 ص 329.

[17]. مکارم‌الاخلاق ص 102.

[18]. بحار ج 92 ص 330.

[19]. بحار ج 92 ص 330.

[20]. بحار ج 92 ص 330.

[21]. بحار ج 92 ص 331.

[22]. بحار ج 92 ص 331.

[23]. بحار ج 92 ص 331.

[24]. بحار ج 92 ص 331.

[25]. بحار ج 92 ص 332.

[26]. امالی صدوق ص 361.

[27]. وسائل ج 4 ص 1053.

[28]. حاشیه‌ی مشکاةالانوار ص 148.

[29]. بحار ج 92 ص 330.

[30]. لئالی‌الأخبار ج 4 ص 272، تفسیر نورالثقلین.

[31]. مفاتیح‌الجنان ص 569.

[32]. ختوم و اذکار ج 1 ص 184.

[33]. خواص‌الآیات ص 158-159.

[34]. لئالی‌الأخبار ج 3 ص 387.

[35]. خواص‌الآیات ص 159.

[36]. خواص‌الآیات ص 158.

[37]. عُدّۀ‌الدّاعی ص 275.

[38]. لئالی‌الأخبار ج 3 ص 387.

[39]. بحار ج 92 ص 330.

[40]. بحار ج 92 ص 331.

[41]. لئالی‌الأخبار ج 3 ص 387.

[42]. لئالی‌الأخبار ج 3 ص 387.

[43]. مفاتیح‌الجنان ص 184.

دفتر نشر فرهنگ و معارف اسلامی مسجد هدایت

آیت الله سیّد علی لواسانی
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر: