کد مطلب: ۴۴۳۲
تعداد بازدید: ۱۳۲
تاریخ انتشار : ۱۰ اسفند ۱۳۹۹ - ۲۲:۰۰
حفظ موضوعی و آشنایی با معارف آیات و روایات | ۲۰
یکی از مظاهر عدل الهی، این است که خداوند ـ با وجود نشان دادن راه خیر و شر به بندگان ـ آنان را در انتخاب راه نیک یا بد آزاد گذاشته است؛ زیرا اگر خداوند بندگان را بر انجام اعمال مجبور ساخته و سپس آنان را به خاطر ارتکاب گناه مجازات نماید، کار قبیح و ظالمانه‌ای انجام داده است.

۲۰. اختیار انسان

 

إِنَّا خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ مِن نُّطْفَةٍ أَمْشَاجٍ نَّبْتَلِیهِ فَجَعَلْنَاهُ سَمِیعًا بَصِیرًا (۲) إِنَّا هَدَینَاهُ السَّبِیلَ إِمَّا شَاكِرًا وَإِمَّا كَفُورًا (۳)
ما انسان را از نطفه‌ی آمیخته و مختلط [از مواد و عناصر] آفریدیم و او را از حالتی به حالتی و شکلی به شکلی [از نطفه به علقه، از علقه به مضغه، از مضغه به استخوان تا طفلی کامل] درآوردیم، پس او را شنوا و بینا قرار دادیم. (۲) ما راه را به او نشان دادیم یا سپاس گزار خواهد بود یا ناسپاس. (۳) (انسان)
 

توضیح:

 
یکی از مظاهر عدل الهی، این است که خداوند ـ با وجود نشان دادن راه خیر و شر به بندگان ـ آنان را در انتخاب راه نیک یا بد آزاد گذاشته است؛ زیرا اگر خداوند بندگان را بر انجام اعمال مجبور ساخته و سپس آنان را به خاطر ارتکاب گناه مجازات نماید، کار قبیح و ظالمانه‌ای انجام داده است. بنابراین، چون خداوند عادل است و کار قبیح (ظلم) انجام نمی‌دهد، انسان‌ها در انجام اعمال دارای اختیار می‌باشند. در قرآن آیات زیادی وجود دارد که به صراحت، بر اختیار و اراده‌ی انسان تأکید می‌کند. گفتنی است مسأله‌ی «جبر و اختیار» از دیرباز تاکنون مورد توجه متکلمان اسلامی قرار داشته و منشأ شکل‌گیری فرقه‌های مختلف اعتقادی گردیده است.
 

حدیث:

 
امام کاظم(ع) ـ در استدلال برای عدل خداوند: «لَا یَنْبَغِی لِلْکَرِیمِ أنْ یُعَذِّبَ عَبْدَهُ بِمَا لَمْ یَکْتَسِبْه؛ شایسته و حکیمانه نیست که خداوند کریم بنده‌اش را به سبب آن‌چه انجام نداده، عذاب کند.» عیون أخبار الرضا: ج۱ ص۱۳۸ ح۳۷.
 
دفتر نشر فرهنگ و معارف اسلامی مسجد هدایت
محمد حاج ابوالقاسم و سیدمهدی هاشمی
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر: