امر به معروف و نهی از منکر

شدّت و خشونت در امر به معروف و نهی از منکر
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۹

شدّت و خشونت در امر به معروف و نهی از منکر

گاهی برای دفع منکر و از بین بردن ﺁن و تربیت مجرم، نیاز به برخورد شدید است. در این جاست که مهربانی و اظهار عواطف و احساسات بی جا، بی اعتنایی به دستورات الهی است و نشان دهنده برگزیدن هوای نفس، بر حکم خداست.
مدارا
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۸

مدارا

اسلام در مقابل افراد خطاکار و مجرم، اصل اولیه را مدارا و نرمش و محبت می داند؛ ولی نه در حدی که از این عطوفت و مدارای اسلامی، سوء استفاده شود؛ بلکه با در نظر گرفتن مصلحت فرد و جامعه، آنجا که نیاز به شدت و خشونت است، از اعمال خشونت، پرهیز نکرده، گاهی آن را لازم و ضروری می شمرد...
بخشش و گذشت
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۷

بخشش و گذشت

گاهی می توان به وسیله چشم پوشی از خطاها و بخشیدن مجرمان، آن ها را اصلاح کرد و آنان که همیشه در پی انتقام جویی و ضربه زدن به افراد خطاکارند، در برخی موارد راه به جایی نبرده، نتیجه معکوس می گیرند.
اعلام عمومی و تحریک عواطف
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۶

اعلام عمومی و تحریک عواطف

یکی از شیوه های مهم امر و نهی، اعلام عمومی است. در این شیوه، مخاطب خاصی مورد نظر نیست، بلکه با استفاده از وسایل ارتباط جمعی و اجتماعات مذهبی و یا ملی و حتی فریاد کشیدن و اعلام کردن معروف ها و منکرات در کوچه و بازار، همگان به گردن نهادن به معروف ها و ترک کردن منکرات، دعوت می شوند.
استفاده از هنر برای امر به معروف و نهی از منکر
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۵

استفاده از هنر برای امر به معروف و نهی از منکر

آنان که در پی امر به معروف و نهی از منکرند، باید بدانند که هدف از امر به معروف و نهی از منکر، تنها ادای یک تکلیف و بیان یک سخن به هر صورت و به هر شکل نیست؛ بلکه، هدف از بین بردن منکر و ایجاد معروف است. پس باید این سخن و پیام را در لفافه ای از هنر پیچید...
دعوت به عبرت آموزی
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۴

دعوت به عبرت آموزی

قرآن و روایات پر است از داستان ها و سرگذشت اقوام و اشخاصی که به خاطر ارتکاب معاصی دچار تبعات بدی شدند و یا به جهت اطاعت از فرامین حق تعالی به درجات و مقامات شایسته ای نائل گردیدند.
امر و نهی به شیوه پرسش و پاسخ
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۳

امر و نهی به شیوه پرسش و پاسخ

شیوه پرسش و پاسخ موجب افزایش درک و معرفت مخاطب به ارزش ها و منکرات می شود. این شیوه را در آیات و روایات متعددی می توان یافت. گاهی پرسش و پاسخ، بیدارسازی وجدان را در پی دارد و خداوند با طرح موضوع وجدان پذیر و غیر قابل انکار مانند مرگ و حیات و ...، مخاطب را به دوری از گناه وا می دارد.
تشویق و تنبیه
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۲

تشویق و تنبیه

گاهی برخی از تشویق ها به خاطر این که تناسبی با عمل فرد نداشته و یا در وقت مناسب خود انجام نشده، باعث تحقیر و تخریب شخصیت فرد و ایجاد عقده و کینه در او شده است، که همین امر می تواند لطمات جدی به روان و شخصیت فرد وارد سازد و آثار مخرّبی در پی داشته باشد.
امر و نهی به شیوه غیر حساسیت‌زا
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۱

امر و نهی به شیوه غیر حساسیت‌زا

آمرین به معروف و ناهیان از منکر باید توجّه داشته باشند که از هر شیوه ای برای انجام این فریضه استفاده می کنند، نباید آن شیوه حساسیت‌زا باشد یعنی به گونه ای نباشد که فرد خاطی را عصبانی کرده، یا موجب تحقیر او شود، و یا به هر نحوی باعث رنجش خاطر و آزار او گردد.
شیوه‌های امر به معروف و نهی از منکر
امر به معروف و نهی از منکر| ۵۰

شیوه‌های امر به معروف و نهی از منکر

در همان زمان، موقعیت امیر مؤمنان علیه السّلام با ابوذر کاملاً متفاوت بود که وظیفه دیگری را می ‌طلبید. البته امام علی علیه السلام، به صورت ‏های کلی و خصوصی، انتقادهایی را مطرح می ‏کردند اما نه آن‌ گونه که ابوذر عمل می ‌کرد؛ چراکه موقعیت ایشان با ابوذر متفاوت بود.
ضرورت توجّه به شیوه‌های امر به معروف و نهی از منکر
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۹

ضرورت توجّه به شیوه‌های امر به معروف و نهی از منکر

گروهی دیگر از واجبات هستند که در آن ها تنها رسیدن به یک هدف، مورد نظر و مقصود خداوند متعال است و برای رسیدن به این هدف، اگر چه فرامین و دستوراتی داده شده، امّا شیوه و روش رسیدن به آن هدف متعالی، به خود انسان واگذار شده است.
احکام انکار عملی در امر به معروف
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۸

احکام انکار عملی در امر به معروف

اگر دفع منكر به وقوع ضررى بر فاعل منجر شود ‌مانند شكستن كاسه یا چاقوى او به طورى كه از لوازم دفع منكر باشد، بعید نیست ضامن نباشد. ولى اگر ضررى از ناحیه مرتكب گناه، بر آمر و ناهى برسد (هم) ضامن و (هم) معصیت كار است.
ارتباط امر به معروف و نهی از منکر با جهاد
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۷

ارتباط امر به معروف و نهی از منکر با جهاد

خداوند متعال در آیات متعدّدی از قرآن کریم به تهدید و توبیخ منافقین پرداخته است. امّا با وجود این همه نصیحت و تهدیدی که بود، باز منافقین برای محقّق ساختن خواسته های شیطانی خود، مرکز نفاقی را در قالب مسجدی (که به مسجد ضرار شهرت پیدا کرد) در شهر مدینه بنا کردند.
انکار عملی (برخورد فیزیکی) در امر به معروف
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۶

انکار عملی (برخورد فیزیکی) در امر به معروف

انکار عملی، مرتبه دیگری از امر به معروف و نهی از منکر است که اگر امر به معروف و نهی از منکر به‌ صورت تذکر و برخورد لفظی اثر نکرد و سخن نرم، ملاطفت و موعظه اثر نبخشید، یا سبب جرئت و گستاخی بیشترِ گناهکار گردید، باید با چنین شخصی با تندی برخورد کرد و با اعتراض شدید مانع عصیان او شد.
اولویت در مراحل انکار زبانی امر به معروف و نهی از منکر
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۵

اولویت در مراحل انکار زبانی امر به معروف و نهی از منکر

براى نفوذ در قلوب مردم (هر چند افراد گمراه و بسیار آلوده باشند) نخستین دستور قرآن برخورد ملایم و توأم با مهر و عواطف انسانى است، و توسل به خشونت مربوط به مراحل بعد است كه برخوردهاى دوستانه اثر نگذارد.
مرتبه دوم امر به معروف: انکار زبانی
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۴

مرتبه دوم امر به معروف: انکار زبانی

گاهی امر و نهی به صورت غیرصریح و در لفافه و کنایه‌گویی اثر بخش است، مثل زمانی که شخص، تجاهر و تظاهر به گناه ندارد و گاهی باید با زبان صریح و روشن امر و نهی نمود.
مرتبه اول امر به معروف: انکار قلبی
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۳

مرتبه اول امر به معروف: انکار قلبی

گاهی روش های مثبت و بروز دادن مهربانی در مقابل شخص گنهکار، موجب راهنمایی و موعظه او شده و فرد متوجّه بدی رفتار خود می گردد، در این صورت باید به این شیوه بسنده کرد و با مهربانی و مدارا فرد خطاکار را نسبت به اشتباهش متنبّه ساخت...
مراتب امر به معروف و نهی از منکر
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۲

مراتب امر به معروف و نهی از منکر

ناخرسندی قلبی خود را نسبت به گناه یا ترک معروف اظهار بنماییم تا فرد متأثّر شود و آن را تکرار ننماید وگرنه صِرف ناراحتی قلبی بدون اظهار آن کفایت نمی کند. بنا بر این باید نارضایتی قلبی را با نگاه، اشاره، چهره گرفته و... اظهار کنیم تا شخص متنبّه و از گناه روی گردان شود.
شرط کمال در امر به معروف و نهی از منکر
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۱

شرط کمال در امر به معروف و نهی از منکر

با انتفای شرایط امر به معروف و نهی از منکر، آیا تنها وجوب و الزام برداشته می شود و امر و نهی هم چنان راجح باقی می ماند یا این که افزون بر وجوب، اصل رجحان نیز برداشته می شود؟
ضرورت رعایت معروف و منکر از سوی آمر و ناهی
امر به معروف و نهی از منکر| ۴۰

ضرورت رعایت معروف و منکر از سوی آمر و ناهی

بهترین، کامل ترین و اثرگذارترین امر به معروف و نهی از منکر، آن است که آمر به معروف و ناهی از منکر خود به معروف عمل کرده و منکر را ترک نماید. پُر واضح است که وقتی کسی خود نسبت به انجام معروف و ترک منکر توجّه داشته باشد، حرف او تأثیر بیشتر بر مخاطب می گذارد...